Kosmos teorii. Wprowadzenie do konceptu

Main Article Content

Adam Regiewicz
https://orcid.org/0000-0003-1367-7697

Abstrakt

Każda grupa społeczna – w tym środowisko naukowe – wytwarza szereg wewnętrznych napięć, które determinują relacje wewnątrz tejże grupy. Można je tłumaczyć teoriami społecznymi, jednak niektóre zjawiska wykraczają poza granice socjologii. Ciekawą propozycję w interpretacji układów wewnątrz grupy przynoszą teorie wszechświata. Przyglądając się modelom i teoriom kosmologicznym, artykuł podejmuje próbę konceptualizacji metafory kosmologicznej w refleksji teoretycznoliterackiej. Na bazie modeli Gutha, Bondiego czy Gödla rozważa się dynamikę rozwoju kierunków badań literaturoznawczych.

Article Details

Jak cytować
Regiewicz, Adam. 1. „Kosmos Teorii. Wprowadzenie Do Konceptu”. Annales Universitatis Paedagogicae Cracoviensis. Studia Poetica 7 (1), 16-25. https://doi.org/10.24917/23534583.7.2.
Dział
Studia i szkice
Biogram autora

Adam Regiewicz, Uniwersytet Humanistyczno-Przyrodniczy im. Jana Długosza w Częstochowie

Adam Regiewicz, profesor, filolog i filmoznawca, kieruje Instytutem Literaturoznawstwa na Uniwersytecie Humanistyczno-Przyrodniczym im. Jana Długosza w Częstochowie. Zajmuje się opisem zjawisk na pograniczu literaturoznawstwa i komparatystyki kulturowej, między innymi transkulturowym opisem średniowieczności, antropologią i kulturą współczesną  badanymi w perspektywie chrześcijaństwa jako paradygmatu kulturowego Europy i jego kryzysu w dobie sekularyzmu, semiotyką i antropologią audiowizualności. Współautor koncepcji „retorycznej teorii literatury”. Nakładem wydawnictwa Universitas ukazały się w ostatnich latach jego następujące pozycje w tym obszarze: Poza horyzontem. Eseje o sztuce czytania (Ćwiczenia z poszukiwania sensu) (2015), Kerygmatyczne figury interpretacji  2016), Szkice o pożytkach z retoryczności teorii literatury i o niepokojach z nią związanych (2018).

Bibliografia

1. Binet Laurent, Siódma funkcja języka, przeł. Wiktor Dłuski, Wydawnictwo Literackie, Kraków 2018.

2. Bohuszewicz Paweł, Po czy w ramach poststrukturalizmu? „Zwroty” badawcze wobec przełomów paradygmatycznych w najnowszym literaturoznawstwie polskim, w: „Zwroty” badawcze w humanistyce. Konteksty poznawcze, kulturowe i społeczno- -instytucjonalne, red. Jacek Kowalewski, Wojciech Piasek, Instytut Filozofii Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, Olsztyn 2010, s. 15–44.

3. Bondi Hermann, Kosmologia, przeł. Andrzej Białas, Elżbieta Białas, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1965.

4. Brockman John, Trzecia kultura, przeł. Piotr Amsterdamski, CIS, Warszawa 1996.

5. Burzyńska Anna, Anty-teoria literatury, TAiWPN Universitas, Kraków 2006.

6. Heller Michał, Ostateczne wyjaśnienia Wszechświata, TAiWPN Universitas, Kraków 2008.

7. Heller Michał, Początek jest wszędzie. Nowa hipoteza pochodzenia Wszechświata, Wydawnictwo Prószyński i S-ka, Warszawa 2002.

8. Jochemczyk Mariusz, Olszański Grzegorz, Po to literatura jeszcze jest, w: Stefan Szymutko, Po co literatura jeszcze jest?, oprac. Mariusz Jochemczyk, Grzegorz Olszański, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 2013, s. 253–265.

9. Krajewski Stanisław, Kurt Gödel i jego dzieło, „Roczniki Polskiego Towarzystwa Matematycznego”, seria II, „Wiadomości Matematyczne” 1981, t. 23, s. 161–187.

10. Nawarecki Aleksander, Lajerman, Wydawnictwo Słowo/Obraz Terytoria, Gdańsk 2010.

11. Ossowski Stanisław, O osobliwościach nauk społecznych, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1962.

12. Szczepański Jan, Elementarne pojęcia socjologii, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1970.

13. Weber Max, Trzy czyste typy prawomocnego panowania, przeł. Bohdan Chwedończuk, w: Elementy teorii socjologicznych. Materiały do dziejów współczesnej socjologii zachodniej, red. Włodzimierz Derczyński, Aleksandra Jasińska-Kania, Jerzy Szacki, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1975, s. 539–550.